تحلیل سازوکارهای بازخوردی مؤثر بر کیفیت تصمیم‌گیری مدیران سازمانی با استفاده از رویکرد پویایی سیستم

داریوش  جمشیدی; ارشد فرهمندیان

نویسندگان

داریوش جمشیدی دانشجوی دکتری، گروه مدیریت صنعتی تحقیق در عملیات، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران نویسنده https://orcid.org/0009-0003-3095-3224
ارشد فرهمندیان استادیار، گروه مدیریت، واحد زنجان، دانشگاه آزاد اسلامی، زنجان، ایران نویسنده https://orcid.org/0000-0002-2559-834X

کلمات کلیدی:

کیفیت تصمیم‌گیری, بازخورد سازمانی, پویایی سیستم, یادگیری مدیریتی, اعتماد سازمانی, مشارکت کارکنان

چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر، تحلیل سازوکارهای بازخوردی مؤثر بر کیفیت تصمیم‌گیری مدیران سازمانی و شناسایی حلقه‌های تقویت‌کننده و تعدیل‌کننده و سناریوهای مؤثر بر بهبود این فرایند بود. روش‌شناسی: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، آمیخته اکتشافی مبتنی بر پویایی سیستم بود. جامعه پژوهش شامل مدیران و متخصصان سازمان‌های دولتی، عمومی و خصوصی شهر تهران در سال 1404 بود که از میان آنان 30 نفر، شامل 20 مدیر ارشد و میانی و 10 عضو هیئت علمی، مشاور مدیریت و متخصص پویایی سیستم، به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته، بررسی منابع و فرم اعتبارسنجی مدل گردآوری شد. داده‌های کیفی با روش تحلیل مضمون بررسی و متغیرهای اصلی، روابط علّی و تأخیرهای زمانی استخراج شدند. سپس مدل علّی–حلقوی و مدل جریان–انباشت در نرم‌افزار Vensim تدوین و در افق پنج‌ساله شبیه‌سازی شد. اعتبار مدل با آزمون‌های سازگاری ابعادی، شرایط حدی، بازتولید رفتار، ارزیابی خبرگان و تحلیل حساسیت بررسی گردید. یافته‌ها: تحلیل داده‌ها به استخراج 332 کد اولیه، 24 مؤلفه فرعی و 7 مضمون اصلی منجر شد. مدل نهایی شامل چهار حلقه تقویت‌کننده و چهار حلقه تعدیل‌کننده بود. میانگین اعتبار مدل 4.47 از 5.00، درصد توافق خبرگان 87.1 درصد، ضریب تعیین 0.87 و خطای میانگین مطلق 6.8 درصد به دست آمد. تحلیل حساسیت نشان داد که افزایش 20.0 درصدی کیفیت بازخورد، کیفیت تصمیم‌گیری را 18.7 درصد افزایش داد و کاهش 20.0 درصدی تأخیر اطلاعاتی موجب بهبود 16.4 درصدی آن شد. افزایش اعتماد سازمانی و یادگیری مدیریتی نیز به‌ترتیب 14.9 و 13.8 درصد کیفیت تصمیم‌گیری را ارتقا داد. سناریوی ترکیبی در پایان سال پنجم، کیفیت تصمیم‌گیری را به 89.4 رساند و نسبت به خط پایه 39.5 درصد بهبود ایجاد کرد. نتیجه‌گیری: کیفیت تصمیم‌گیری مدیران حاصل تعامل پویای عوامل اطلاعاتی، شناختی، فرهنگی و ساختاری است و بیشترین بهبود زمانی حاصل می‌شود که کیفیت و سرعت بازخورد، اعتماد سازمانی، مشارکت کارکنان، یادگیری مدیریتی و کنترل فشار زمانی به‌صورت هم‌زمان تقویت شوند.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

مراجع

Cardinaels, E., Kramer, S., & Maas, V. S. (2024). Navigating Through the Noise: The Effect of Color‐coded Performance Feedback on Decision‐making. Contemporary Accounting Research, 41(2), 1031-1057. https://doi.org/10.1111/1911-3846.12932

Cervantes-Junco, G. B., Rodríguez-Colina, E., Palacios-Luengas, L., Pascoe-Chalke, M., Lara-Velázquez, P., & Marcelín‐Jiménez, R. (2024). Decision-Making Algorithm With Geographic Mobility for Cognitive Radio. Sensors, 24(5), 1540. https://doi.org/10.3390/s24051540

Chen, Z., & Wu, S. (2024). The Economic Impact of MIS Integration in Operations and Customer Relationship Management. Advances in Economics Management and Political Sciences, 79(1), 371-376. https://doi.org/10.54254/2754-1169/79/20241893

Cherukut, J., Zziwa, S., Rashid, N., Kafeero, H. M., Walusansa, A., Nankinga, Z., Nakitende, S., & Muluya, K. M. (2025). Building a Culture of Developing Annual Health Work Plan Based on Data: Critical Health System Related Factors Influencing Data Utilization in Bukedi Region, Uganda. https://doi.org/10.1101/2025.03.31.25324989

Degraeve, B., & Habib, M. (2026). Measuring Experienced and Anticipated Regret Regulation: Development and Validation of the Regret Regulation Scale (RRS). Journal of Applied Social Psychology, 56(6), 457-474. https://doi.org/10.1111/jasp.70064

Gebretsadik, L. G., Belachew, A. B., Gebrekidan, G. B., Bayray, A., Lemlem, A., Dangew, L. B., & Abebe, H. T. (2025). Health Information System in Primary Health Care Units of the Central Zone, Tigray, Northern Ethiopia. BMC Medical Informatics and Decision Making, 25(1). https://doi.org/10.1186/s12911-025-03078-5

Gonçalves, P. (2021). Back to Basics: Fundamental Principles of System Dynamics and Queueing Theory. System Dynamics Review, 38(1), 81-92. https://doi.org/10.1002/sdr.1699

Gonete, T. Z., Yazachew, L., & Endehabtu, B. F. (2021). Improving Data Quality and Information Utilization at Metema Primary Hospital, Amhara National Regional State, Northwest Ethiopia 2018: Capstone Project. Health Informatics Journal, 27(3). https://doi.org/10.1177/14604582211043160

H., M. I. (2023). Software Development Life Cycle (SDLC) Methodologies for Information Systems Project Management. International Journal for Multidisciplinary Research, 5(5). https://doi.org/10.36948/ijfmr.2023.v05i05.6223

Kairat, K., Alibekkyzy, К., Beglan, T., Belginova, S., Keribayeva, T., Тулаев, В., & Abai, K. (2023). Formalization of Risk Management in the Context of Digital Business Transformation. Indonesian Journal of Electrical Engineering and Computer Science, 30(3), 1428. https://doi.org/10.11591/ijeecs.v30.i3.pp1428-1439

Karmelić, E., Lindlöf, H., Luckhaus, J. L., Castillo, M. M., Vicente, V., Härenstam, K. P., & Savage, C. (2023). Decision-Making on the Fly: A Qualitative Study of Physicians in Out-of-Hospital Emergency Medical Services. BMC Emergency Medicine, 23(1). https://doi.org/10.1186/s12873-023-00830-w

Krava, L., Ayal, S., & Hochman, G. (2021). Time Is Money: The Effect of Mode-of-Thought on Financial Decision-Making. Frontiers in psychology, 12. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.735823

Li, L. (2023). College Education Management From the Perspective of Humanistic Theory: Opportunities, Challenges and Prospects. Adult and Higher Education, 5(17). https://doi.org/10.23977/aduhe.2023.051712

Liu, L., Chen, H. W., & Zhang, Y. (2025). Research on the Construction and Evolution Path of Digital Organization Reengineering Model Based on Artificial Intelligence. 59. https://doi.org/10.1117/12.3086321

López, L., Bagnato, A., Ahbervé, A., & Franch, X. (2021). QFL: Data-Driven Feedback Loop to Manage Quality in Agile Development. 58-66. https://doi.org/10.1109/icse-seis52602.2021.00015

Massé, A. B., Brlek, S., Labbé, S., & Vuillon, L. (2023). Nurse Managers’ Involvement in Decision-Making and Associated Factors in Selected Government Hospitals, Addis Ababa, Ethiopia: A Cross-Sectional Study. Sage Open Nursing, 9. https://doi.org/10.1177/23779608231157992

Nie, J. (2023). Research on Improving Education Quality and Efficiency Through Artificial Intelligence and Big Data Analysis. Journal of Artificial Intelligence Practice, 6(8). https://doi.org/10.23977/jaip.2023.060806

Oh, Y., Shin, H., & Park, J. (2021). Exploring Managerial Attitudes Toward Various Participation Mechanisms in Response to Citizen Satisfaction Signals on Public Service Quality. Administration & society, 54(5), 878-902. https://doi.org/10.1177/00953997211048396

Okeke, N. I., Alabi, O. A., Igwe, A. N., Ofodile, O. C., & Ewim, C. P. (2024). Customer-Centric Quality Management: A Framework for Organizational Excellence in SMEs. International Journal of Management & Entrepreneurship Research, 6(10), 3517-3540. https://doi.org/10.51594/ijmer.v6i10.1659

Okon, E. U., Akpan, C. S., & Akarika, D. C. (2024). Role of Organisational Culture in Enabling Effective Communication and Total Quality Management Practices in Champion Breweries Plc, Uyo, Akwa Ibom State, Nigeria. Aksu Journal of Social Sciences, 4(1), 102-117. https://doi.org/10.61090/aksujoss.2024.008

Phan, T. D., Bertone, E., Neelamraju, C., Nam, N. T. H., Nguyen, T. Q., & Pham, T. (2025). A Systems Thinking Approach to Understand the Impacts of Pesticides on the Great Barrier Reef Ecosystems. Systems Research and Behavioral Science, 43(1), 64-77. https://doi.org/10.1002/sres.3145

Steenbruggen, R. A., Maas, M., Hoogeboom, T. J., Brand, P. L., & Philip, J. v. d. W. (2023). A Framework to Improve Quality of Hospital-Based Physiotherapy: A Design-Based Research Study. BMC Health Services Research, 23(1). https://doi.org/10.1186/s12913-023-09062-x

Tang, P. (2026). AI-Driven Closed-Loop Information Management for English Translation in Higher Education. Information Resources Management Journal, 39(1), 1-19. https://doi.org/10.4018/irmj.408134

Tilahun, B., Teklu, A., Mancuso, A., Endehabtu, B. F., Gashu, K. D., & Mekonnen, Z. (2021). Using Health Data for Decision-Making at Each Level of the Health System to Achieve Universal Health Coverage in Ethiopia: The Case of an Immunization Programme in a Low-Resource Setting. Health Research Policy and Systems, 19(S2). https://doi.org/10.1186/s12961-021-00694-1

Turner, B. L., & Goodman, M. (2023). Capturing the Science Behind the Craft: A Reporting Framework to Improve Quality and Confidence in Nonsimulated Models. System Dynamics Review, 40(4). https://doi.org/10.1002/sdr.1752

Verboven, S., Berrevoets, J., Wuytens, C., Baesens, B., & Verbeke, W. (2021). Autoencoders for Strategic Decision Support. Decision Support Systems, 150, 113422. https://doi.org/10.1016/j.dss.2020.113422

Vignieri, V., & Grippi, N. (2024). Fostering the “Performativity” of Performance Information Use by Decision-Makers Through Dynamic Performance Management: Evidence From Action Research in a Local Area. Systems, 12(4), 115. https://doi.org/10.3390/systems12040115

Wubante, S. M., Tegegne, M. D., Walle, A. D., Melaku, M. S., Enyew, E. B., Tareke, A. A., Endehabtu, B. F., & Mulatu, G. G. (2023). Health Data Quality and Its Associated Factors Among Health Professionals in Ethiopia: Systematic Review and Meta-Analysis. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-2237790/v1

Xing, R., Zhou, N., Dang, Z., & Wang, G. (2022). The Relationship Between Cognitive Adaptability and Entrepreneurial Decision-Making Quality: A Moderating Effect of Environmental Uncertainty. 635. https://doi.org/10.2991/assehr.k.220107.006

Yaoyu, L. (2023). Constructing the Teaching Quality Monitoring and Guarantee System of Applied Undergraduate Colleges. SHS Web of Conferences, 168, 01015. https://doi.org/10.1051/shsconf/202316801015

Zhao, Y., Guo, L., Xue, J., Liu, J. S., Chen, Y., Cai, X., Carroll, K. C., Jobbágy, E., Loheide, S., Boomer, K. M. B., & Li, Y. (2026). Critical Zone Agrohydrology: An Integrative Paradigm for Agricultural Water Sustainability. Pnas Nexus, 5(6). https://doi.org/10.1093/pnasnexus/pgag203